Şafak İnce | CTO, CDO, CIO, Executive Manage

Hemen hemen her yönetişim sürecinde danışmanların ilk söylemlerinden biri “CEO’nun desteği çok önemli” cümlesidir. Aslında bu cümleden anlaşılması gereken “CEO’nun sürece desteği olmaz ise bu iş başarılı olmaz” gizli mesajıdır.

Yukarıdaki söylemi değişkenleri dahil etmeden doğru yada yanlış şeklinde yorumlamak pek mümkün değil, çünkü şirketin örgütlenme, yetki yapıları vb. değişkenlere göre bu durum farklılık gösterir.

Tabi belirtmek isterim ki; inisiyatif ve yetki profesyonellere indirgenmemiş, tek karar verici bir tepe yöneticinin var olduğu organizasyonlarda doğruluk payı çok yüksek düzeyde. 

Dijital Dönüşüm başarı hikayelerine baktığımızda, şirketlerin tepe yöneticilerinin kendilerini dijital dönüşüme tam anlamıyla adadığını görebiliriz. Sadece kendilerini adamak değil aynı zamanda ciddi anlamda maddi desteği ve insan sermayesini bu süreç için ayırdıklarını da görmek mümkün. Lakin, tüm bunlara rağmen yani harcanan paraya, organizasyona dahil edilen insanlara rağmen aylar, yıllar geçer ve sonuçlar şirketlerin gelecek beklentileri ile aynı düzeyde olmaz, gerisinde kalır.

Müşterisinin kullanımına 29.03.2022 yılında sunulan CNN+ için 300 milyon USD harcama yapıldığı, dışarıdan bir çok profesyonelin projeye dahil edildiği ama tüm bunlara rağmen şirketin gelecek beklentisiyle aynı düzeyde olmadığının görülmesi üzerine 30.04.2022 tarihinde kapatılması buna güzel bir örnek.

Bknz. CNN+

Dijital dönüşüm niçin başarılı olamıyor? Neden bu kadar çok sayıda şirket hataya düşüyor? Dijital Dönüşüm sürecine girecek şirketler ve profesyoneller her şeyden önce dijital dönüşümün basit olmadığını kabul etmelidir. Dijital dönüşüm mevcut şirketin “dijitalleştirilmesi” ve böylece teknolojisinin güncellenmesi, maliyetlerin düşürülmesi ve halihazırda sunulan ürün/hizmetlerle ilgili müşteri deneyiminin iyileştirilmesinden ibaret değildir.

Şirketlerin ekonomik açıdan ayakta kalması ve hatta büyümesi için dijitalleşmeye özünden başlaması ve bunun ötesine geçmesi; nakit akışını maksimize etmesi ve geleceğe yatırım yapması; hem kademeli, hem de daha radikal inovasyonların peşinden koşmaya hazır olması gerekir.

İddialı bir söylem olarak düşünebilirsiniz ama Dijital Dönüşüm vaka incelemelerinden çıkarılan bir sonucu sizinle paylaşmak istiyorum; Mevcut şirketinizi aynı insanlar, süreçler ve organizasyon yapılarıyla inşa edemezsiniz.” bu çıkarıma geçmişi yeniden inşa etmek ve geleceği yaratmak için aynı yaklaşımları kullanılamayacağından” hareketle varılıyor.

Şahsen fikrim; geçmişten alınan derslerle, yeni yaklaşımları uygulayabilecek insan(lar)a yapılan yatırımlar ve sunulan imkanların sonucunda yukarıdaki tespitin tersine mevcut ama doğru insanlarla da bunu yapmanın mümkün olduğuna inanlardanım. Doğru liderlik, doğru yatırım, doğru kararlar sizi istenilen sonuca götürür, yanlışlarda başarısızlığa.   Dijital dönüşüm süreci özellikle karmaşık şirket yapılarında daha zordur. Basit bir anlatımla, sadece 100–200 kişinin çalıştığı, tek bir iş kolunda ve tek bir coğrafyada faaliyet gösteren bir şirkette dönüşüm çok daha kolay gerçekleşir. Böyle bir şirkette, pazar ve teknoloji eğilimlerine uygun net bir dijital strateji tanımlarsanız, bu stratejiyi iyi bir liderlikle başarılı bir şekilde yürütmeniz mümkün. Buna karşılık, 10.000 veya 100.000 çalışanla, farklı iş kollarında, farklı yasal düzenlemelere tabi çok sayıda coğrafyada faaliyet gösteren bir şirkette dijital dönüşümü başarmak çok daha zordur.

Bu zorlukların yarattığı semptomlar malumunuz sıkça kulağımıza gelir: Çalışanlarımız değişimden korkuyor. Yeni girişimler, projeler, fikirler şirketin mevcut faaliyetleri karşısında hep yenilgiye uğruyor. Hukuk ve mevzuatlarla ilgilenen bölümler yeni fikirlerimize hep itiraz ediyor. Dijital projelerimiz iyi birer reklam aracı oluyor ama daha somut sonuçlar alamıyoruz. Risk korkusu, yatırım eksikliği ve yavaş karar alma nedeniyle dijital rakiplerimizin gerisinde kalıyoruz. Mevcut bilgi teknolojilerimiz hiç esnek değil. Verilerimiz depolarda saklı duruyor. Çalışanlarımız gerekli becerilere sahip değil.    Listeyi uzatmak mümkün ama hepsi aslında dijital dönüşümün uygulamasından kaynaklanan daha temel problemlerin semptomlarından ibaret.

• Ortak Vizyon(Amaç) Eksikliği
• Büyüme Öncelikleri Eksikliği
• Denemeye Odaklanmama
• Yönetişimde Esnek Olamama
• Yetkinliklerin Sabit Kalması

Dijital Dönüşümde başarısızlık sebeplerini 5 Temel konuya bağlayabiliriz.

Sonraki yazımda “Dijital Dönüşümdeki 5 Temel Başarısızlık” konularına değineceğim.